« تقدیم به چند داستان کوتاه | صفحه‌ی اصلی | چند کتاب خواندنی »

من قهرمان نیستم

یک ستون کتاب؛ شماره‌ی سوم

:: روزنامه‌ی اعتماد، ۳۱ تیرماه ۱۳۸۷

«من قهرمان نیستم» نوشته‌ی پی‌یر اتن گرونیه
«من قهرمان نیستم» مجموعه‌داستانی ست متشکل از ۳۲ داستان بسیار کوتاه از پی‌یر اتن گرونیه که نشر افق آن‌را با برگردان خجسته کیهان منتشر کرده. ‌در ادبیات داستانی، پی‌یر اتن گرونیه را نویسنده‌ای ضد فرم و وابسته به جنبش افراطی معاصر می‌دانند. در «من قهرمان نیستم» با داستان‌هایی روبرو هستیم که هرکدام نسبت به یکدیگر با سبک و فرم متفاوتی روایت شده‌اند و از این رو داستان‌های این مجموعه از یک‌دست و در یک سطح نیستند. در پشت جلد این کتاب نوشته که داستان‌های گرونیه، داستان نیستند بلکه نثرهایی شاعرانه هستند که در فرانسه به آن «روایت» می‌گویند که تعدادی از داستان‌های بسیار کوتاه ِ این مجموعه با تاکید کم نویسنده بر به کار گیری عناصر داستانی در این دسته‌بندی جای می‌گیرند.
با این وجود داستان‌های «من قهرمان نیستم» نثری روان دارند که در کنار نوع خاص ِ روایت‌شان مجموعه‌ای دلنشین را به وجود آورده‌اند. زبان ساده و روان داستان‌های گرونیه، پرهیز او از پیچیدگی در روایت داستان‌ها و سبک خاص او در توصیف جزئیات و حالات شخصیت‌ها، داستان‌هایی خواندنی را پدید آورده‌اند که خواندن آن‌ها در این مجموعه‌، توصیه می‌شود.


«پسته لال سکوت دندان شکن است»، سروده‌ی اکبر اکسیر
نشر مروارید سومین مجموعه شعر طنز اکبر اکسیر را با عنوان «پسته لال سکوت دندان شکن است» منتشر کرده است. اکبر اکسیر پیش از این، مجموعه‌شعر «زنبودرهای عسل دیابت گرفته‌اند» را به چاپ رسانده که این مجموعه در سال ۸۵ برگزیده‌ی کتاب سال جمهوری اسلامی و برگزیده‌ی کتاب سال حوزه‌ی هنری شده است.
تازه‌ترین مجموعه‌ی طنز این شاعر، از شعرهایی کوتاه تشکیل شده که اغلب آن‌ها با نگاهی انتقادی و زبانی طنز به موضوعات اجتماعی در جامعه‌ی امروزی ما می‌پردازد. اتفاقاتی که در طول روز در شهرها و زندگی افراد می‌افتد و گاه کسی به آن‌ها توجه نمی‌کند. یکی از ویژگی‌های خوب این مجموعه، درگیر نشدن شاعر با شعار دادن درباره‌ی مشکلات و شرایط اجتماعی مردم است. در مجموعه‌ی «پسته‌ی لال سکوت دندان شکن است» علاوه بر شعرهای اکبر اکسیر، متن گفت‌و‌گوی بهزاد موسایی با این شاعر نیز به چاپ رسیده که در این گفت‌وگو به آسیب‌شناسی شعر امروز ایران و مقایسه‌ی جایگاه آن با شعر امروز در جهان پرداخته شده است.


«تو خودت را دوست نداری» نوشته‌ی ناتالی ساروت
امسال در نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران، نشر نیلوفر رمان «تو خودت را دوست نداری» اثر ناتالی ساروت را با برگردان مهشید نونهالی منتشر کرد. ناتالی ساروت یکى از بنیانگذاران مکتب «رمان نو» در فرانسه به شمار مى‌آید که در داستان‌هاى خود همیشه به دنبال کشف واقعیت روان‌شناختى نهفته در وراى مکالمات و رویدادهاى روزمره است. داستان‌های ساروت در فضایی انتزاعی روایت می‌شوند و استفاده نکردن از پیرنگ داستانی و اصول رایج داستان‌نویسی کلاسیک، آثار او را به آثاری خاص تبدیل کرده که مخاطبان خودش را دارد. با توجه به نظریه‌های ناتالی ساروت درباره‌ی رمان و داستان‌نویسی، «تو خودت را دوست نداری» نزدیک‌ترین اثر به ایده‌آل‌ رمان‌نویسی این نویسنده است. ساروت در این رمان که نسبت به دیگر آثارش مثل «افلاک نما» و «صدایشان را می‌شنوید» در فضایی انتزاعی‌تر روایت شده، ذهن را چند پاره کرده و اتفاقات و دغدغه‌های هر پاره را موازی با یکدیگر پیش می‌برد و با نگاهی روان‌شناسانه به اتفاقات ذهنی در ناخودآگاه انسان نیز می‌پردازد. شاید به نظر بیاید که خواندن آثار ناتالی ساروت دشوار باشد اما نثر قوی این نویسنده در «تو خودت را دوست نداری» و اندیشه‌ای که در پس داستان‌های او وجود دارد، رمان‌هایی را پدید آورده که خواندن‌شان به کسانی که به مکتب «رمان نو» و سبک داستان نویسی در آن علاقه دارند، پیشنهاد می‌شود.

«اسب‌های پشت پنجره» نوشته‌ی ماتئی ویسنی‌یک
نمایشنامه‌ی «اسب‌های پشت پنجره» نوشته‌ی ماتئی ویسنی‌یک با ترجمه‌ی تینوش نظم‌جو هشتمین جلد از مجموعه‌ نمایشنامه‌های دور تا دور دنیا است که نشر نی آن‌ها را منتشر می‌کند. ویسنی‌یک از مهم‌ترین نمایشنامه‌نویسان رومانی ست و تا کنون نمایشنامه‌های متعددی از او به فارسی ترجمه و چاپ شده که یکی از پرطرفدارترین آن‌ها «داستان خرس‌های پاندا به روایت یک ساکسیفونیست....» است که نظر خیلی از مخاطبان ادبیات نمایشی را به خود جلب کرد. «اسب‌های پشت پنجره» هفت شخصیت دارد و ویسنی‌یک نمایشنامه را با روایت رفتن یک پسر به جنگ، گفت‌و‌گوها و نگرانی‌های مادرش با او و بعد آوردن خبر مرگ این پسر آغاز می‌کند. ماتئی ویسنی‌یک در نمایشنامه‌هایش طنزی هوشمندانه و دقیق دارد که در کنار قدرت خوب او در دیالوگ‌نویسی نمایشنامه‌های او را خواندنی کرده است.